Treść strony

Od lewej znak Funduszy Europejskich złożony z symbolu graficznego, nazwy Fundusze Europejskie oraz odwołania do Programu Regionalnego; w środku flaga Polski z napisem Rzeczpospolita Polska następnie logo promocyjne Mazowsza złożone z ozdobnego napisu Mazowsze oraz podpisu Serce Polski; zestaw podstawowy zamyka znak Unii Europejskiej złożony z flagi Unii Europejskiej i napisu Unia Europejska oraz Europejski Fundusz Społeczny. Napisy znajdują się po lewej stronie flagi.

 

Nie jest łatwo zaakceptować...

Osłabienie zdolności widzenia może być spowodowane wadami narządu wzroku. Wówczas możliwa jest korekta szkłami. Jeżeli natomiast spowodowane jest różnymi chorobami, które niszczą poszczególne części narządu wzroku – okulary nie pomagają. Osoby słabowidzące w zależności od wady wzroku czy rodzaju i stopnia zaawansowania choroby mają różne możliwości widzenia. Niektórzy widzą jedynie z bliska, inni widzą tylko zarysy dużych przedmiotów bez względu na odległość, jeszcze inni w dzień widzą nieźle lecz o zmierzchu gorzej, a w nocy nie widzą zupełnie. Jest także dość znaczna grupa osób, które bodźce świetlne odbierają częścią siatkówki albo częścią nerwów wzrokowych. Oznacza to, że widzą jedynie fragment obrazu bez względu na odległość oglądanego obiektu. Niektóre z tych osób widzą jakby patrzyły przez rurę albo dziurkę od klucza, inne osoby nie widzą patrząc na wprost a dostrzegają nawet odległe obiekty znajdujące się na prawo lub lewo od centrum patrzenia. Spora część osób słabowidzących, oprócz wyżej opisanych ograniczeń widzenia dodatkowo, cierpi na światłowstręt lub oczopląs. Wiele z tych osób ma także trudności z prawidłowym rozpoznawaniem barw. Nie sposób w krótkim artykule opisać, w jaki sposób widzą osoby z różnymi wadami i schorzeniami wzroku.
By pomóc konkretnej osobie musimy znać przyczynę, która spowodowała osłabienie jej widzenia i jakie są tego praktyczne konsekwencje.
Większość osób słabowidzących może poprawić parametry widzenia używając pomocy optycznych. Wśród nich najprostszymi, jak się wydaje, są lupy.
Trzeba jednak wiedzieć, że są takie uszkodzenia wzroku, których nie daje się skorygować nawet najnowocześniejszymi układami optycznymi. Dotyczy to głównie schorzeń powodujących poważne uszkodzenie siatkówek lub nerwów wzrokowych. W konsekwencji tych schorzeń pacjent widzi jedynie światło i zarysy dużych przedmiotów.
W ostatnich latach jesteśmy zarzucani bogatymi ofertami sprzętu rehabilitacyjnego, w tym także lup produkowanych przez znane i nieznane firmy. Coraz trudniej jest zdecydować się na zakup konkretnego artykułu.
Kupując lupę zwykle kierujemy się dwoma wskaźnikami tj. wielokrotnością powiększenia i ceną. Coraz częściej zdarza się jednak, że lupy o podobnej mocy mają inne ceny. Warto zatem rozszerzyć własną wiedzę na temat lup.
Soczewki powiększając obraz niestety zazwyczaj odwzorowują go niedokładnie. Zniekształcenia te nazywamy aberracjami, które polegają na zmianie kształtu, przesunięciu obrazu oraz występowaniu kolorowych obwódek. Patrząc przez soczewkę widzimy wyraźny powiększony obraz jedynie w jej centralnej części. Zasadą jest, że im większa moc lupy, tym mniejsze pole, w którym możemy zobaczyć ostry obraz. Najczęściej spotykamy lupy sferyczne. Są one najprostsze pod względem technologicznym i powinny być najtańsze. Pamiętajmy jednak, że aberracje w tych lupach są tym większe, im większa jest moc powiększenia.
Słabowidzący zazwyczaj używają lup o powiększeniu pięciokrotnym i większym. Dlatego używane przez nich lupy powinny mieć lepsze parametry.
W lupie sferycznej o mocy powyżej 5x występują duże zniekształcenia na obrzeżach. Lepsza od niej (niestety droższa) jest lupa asferyczna, która przy wyższych mocach zachowuje dokładniejsze odwzorowanie obrazu również na obrzeżach. Przykładowo powiększana kratka pozostaje nadal kratką.
Lupę asferyczną łatwo można poznać po specyficznym kształcie. Z jednej strony jest bardzo wypukła, natomiast z drugiej prawie płaska.
Innym rodzajem są lupy aplanatyczne, które składają się niejako z dwóch soczewek płasko-wypukłych zwróconych promieniami krzywizny do siebie. Lupy te wyglądają jak płaska szyba i mogą dawać duże powiększenia; mają bardzo dobrą przejrzystość, a co najważniejsze widziany obraz jest dokładnym powiększeniem. Warto je polecać osobom mającym ograniczone pole widzenia, szczególnie w obrębie plamki żółtej.
Lupa achromatyczna jest soczewką klejoną, która bardzo dobrze odwzorowuje obraz. Jest pozbawiona aberracji chromatycznej – nie tworzą się obwódki kolorowe wokół krawędzi oglądanego obiektu. Pozwala to na łatwiejszą identyfikację np. liter. Im większa moc lupy, tym większa jest jej grubość. Grube soczewki pochłaniają światło i powodują zmniejszenie kontrastu oraz wyrazistości obrazu. Dobrze jest zatem, aby grube lupy wyposażone były we własne źródło światła.
Dobrej jakości lupy pokrywane są powłokami antyrefleksyjnymi, co także poprawia jakość obrazu.
Na rynku można kupić bardzo tanie lupy produkowane w Korei, Chinach czy Rosji. Są to lupy sferyczne, które często nie trzymają parametrów optycznych. Oznacza to, że np. lupa sprzedawana jako pięciokrotna, powiększa cztery razy. Soczewki w tych lupach mają budowę niejednorodną, są w nich np. pęcherze, smugi, zamglenia. Trzeba pogodzić się z faktem, że dobre najczęściej jest drogie. Gdy kupujemy tanie lupy, może okazać się, że nie są one przydatne. Dodatkowo możemy dojść do błędnego wniosku, że lupa nam nie pomaga.

Małgorzata Pacholec